Kiểm tra hệ thống PCCC: bao lâu một lần là hợp lý?

Tầm quan trọng của việc kiểm tra hệ thống PCCC định kỳ

Hệ thống phòng cháy chữa cháy (PCCC) là hạng mục bắt buộc trong mọi công trình, đặc biệt là nhà xưởng, kho bãi, trung tâm thương mại và khu công nghiệp. Tuy nhiên, việc chỉ lắp đặt thôi chưa đủ. Muốn hệ thống luôn vận hành ổn định, doanh nghiệp cần kiểm tra hệ thống PCCC định kỳ theo đúng tiêu chuẩn pháp luật và khuyến nghị kỹ thuật.

Kiểm tra thường xuyên giúp phát hiện kịp thời các hỏng hóc, đảm bảo thiết bị luôn sẵn sàng hoạt động trong mọi tình huống khẩn cấp, giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.

Quy định pháp luật về tần suất kiểm tra hệ thống PCCC

Theo các quy chuẩn và thông tư hiện hành như QCVN 06, TCVN về hệ thống báo cháy – chữa cháy, doanh nghiệp cần thực hiện các hoạt động kiểm tra hệ thống PCCC với tần suất cụ thể:

Kiểm tra hàng ngày

Đối với các công trình có nguy cơ cháy nổ cao như nhà máy sản xuất, kho chứa hóa chất, kho vật liệu dễ cháy, nhân viên vận hành cần:

• Kiểm tra trực quan tủ báo cháy

• Đảm bảo hệ thống bơm chữa cháy trong trạng thái sẵn sàng

• Kiểm tra áp lực đường ống, đồng hồ đo

• Đảm bảo nguồn điện dự phòng hoạt động ổn định

Việc kiểm tra hàng ngày giúp phát hiện ngay những lỗi cơ bản như mất tín hiệu, mất điện, rò rỉ đường ống hoặc sự cố đầu báo cháy.

Kiểm tra hàng tuần

Hệ thống PCCC của doanh nghiệp cần thực hiện kiểm tra:

• Chạy thử bơm chữa cháy (bơm điện, bơm diesel, bơm jockey)

• Kiểm tra chức năng của hệ thống báo cháy tự động

• Rà soát đầu phun Sprinkler, tủ chữa cháy, bình chữa cháy

Tần suất này giúp đảm bảo các thiết bị có chuyển động cơ học không bị kẹt hoặc oxi hóa do lâu ngày không hoạt động.

Kiểm tra hàng tháng

Các hạng mục kiểm tra hàng tháng thường bao gồm:

• Kiểm tra áp lực nước trong bể chứa

• Kiểm tra hệ thống họng nước, cuộn vòi, lăng phun

• Thử nghiệm chức năng liên động giữa hệ thống báo cháy – hệ thống chữa cháy

• Xem xét hạn sử dụng bình chữa cháy và tình trạng niêm phong

Đây là đợt kiểm tra kỹ hơn, có thể yêu cầu nhân sự có chuyên môn hoặc đội bảo trì chuyên nghiệp.

Kiểm tra hàng quý

Kiểm tra hàng quý thường tập trung vào kỹ thuật chuyên sâu hơn:

• Đánh giá và hiệu chỉnh toàn bộ hệ thống báo cháy

• Vệ sinh đầu báo khói, đầu báo nhiệt

• Kiểm tra van điều khiển, hệ thống Sprinkler

• Kiểm tra hệ thống hút khói, quạt tạo áp tăng áp cầu thang

Đây là giai đoạn quan trọng giúp đảm bảo toàn bộ hệ thống vận hành đồng bộ.

Kiểm tra định kỳ 6 tháng hoặc 1 năm

Doanh nghiệp bắt buộc phải thực hiện:

• Kiểm định toàn bộ hệ thống PCCC theo quy định

• Bảo trì lớn các thiết bị

• Thử nghiệm tốc độ phun nước, lưu lượng, áp suất

• Kiểm tra tổng thể hệ thống điện liên quan đến báo cháy – chữa cháy

• Lập biên bản nghiệm thu và báo cáo cho cơ quan chức năng

Tần suất này thường được thực hiện bởi đơn vị thi công hoặc bảo trì chuyên nghiệp, giúp đánh giá tổng thể hệ thống theo đúng tiêu chuẩn PCCC.

Vì sao phải kiểm tra PCCC đúng định kỳ?

Giảm nguy cơ sự cố bất ngờ

Các thiết bị PCCC có tuổi thọ giới hạn. Việc kiểm tra định kỳ giúp phát hiện sớm các dấu hiệu hỏng hóc như:

• Bơm chữa cháy không khởi động

• Đầu báo cháy hoạt động sai

• Van đường ống bị kẹt

• Đầu Sprinkler bị tắc

• Áp lực nước không đảm bảo

Đảm bảo tuân thủ pháp luật

Các doanh nghiệp không thực hiện kiểm tra PCCC đúng định kỳ có thể bị:

• Phạt hành chính

• Đình chỉ hoạt động

• Không được nghiệm thu công trình

• Không được cấp giấy phép kinh doanh hoặc thẩm duyệt mở rộng

Tối ưu chi phí vận hành

Kiểm tra đúng định kỳ giúp:

• Giảm chi phí sửa chữa lớn

• Tăng tuổi thọ thiết bị

• Tránh gián đoạn hoạt động sản xuất

Bảo vệ an toàn cho con người và tài sản

Một hệ thống PCCC hoạt động tốt có thể:

• Ngăn cháy ngay từ giai đoạn ban đầu

• Giảm tốc độ lan cháy

• Cứu người trong tình huống khẩn cấp

Quy trình kiểm tra hệ thống PCCC chuyên nghiệp

Khảo sát hệ thống

Đơn vị kỹ thuật sẽ kiểm tra bản vẽ, mặt bằng, sơ đồ hệ thống để xây dựng kế hoạch kiểm tra phù hợp.

Kiểm tra từng thiết bị

Bao gồm:

• Hệ thống báo cháy tự động

• Hệ thống chữa cháy bằng nước

• Hệ thống Sprinkler

• Hệ thống chữa cháy khí

• Bơm chữa cháy

• Họng nước chữa cháy vách tường

• Bình chữa cháy xách tay

Thử nghiệm và đánh giá

Đơn vị kiểm tra sẽ chạy thử hệ thống để đánh giá:

• Tốc độ phản hồi báo cháy

• Lưu lượng, áp suất nước

• Mức độ chính xác của đầu báo

• Khả năng liên động hệ thống

Lập biên bản và đề xuất giải pháp

Báo cáo sẽ nêu rõ:

• Mức độ đáp ứng tiêu chuẩn

• Những hạng mục cần sửa chữa

• Đề xuất thay thế thiết bị

• Kế hoạch bảo trì tiếp theo

Ai nên thực hiện kiểm tra hệ thống PCCC?

Doanh nghiệp nên:

• Giao việc kiểm tra hằng ngày – hằng tuần cho nhân viên vận hành

• Thuê đơn vị uy tín thực hiện kiểm tra định kỳ hàng tháng, hàng quý và hàng năm

Việc kết hợp đội ngũ nội bộ và chuyên gia giúp đảm bảo hệ thống vận hành đúng tiêu chuẩn và hạn chế rủi ro.